NMS Nyhetsbrev Midtausten 1/2026

 Pavebesøk og fredshåp i Libanon

Det vesle landet nord for Israel har fått sin del av problemer gjennom mange tiår, men i noen dager i begynnelsen av desember var det fest og glede som preget nyhetsbildet. Pave Leo besøkte Libanon som en del av sin første utenlandsreise, og den kristne medieorganisasjonen SAT-7 fulgte ham på reisen som startet i Tyrkia. SAT-7 har sitt største studio i Beirut. NMS har også en annen partner i Libanon, som driver et viktig arbeid mellom flyktninger i Bekaa-dalen. I november besøkte NMS de egyptiske misjonærene som arbeider der.

Libanon er en mosaikk av religioner og trosretninger. Landet har en stor katolsk befolkning, men paven ble godt tatt imot av såvel sunni-muslimer og shia-muslimer som av kristne. Landet ble i sin tid opprettet som et land der de kristne skulle være i flertall, men i dag regner man med at andelen har sunket til rundt 30%. Mange kristne har utvandret til land i Vesten på grunn av krig eller dårlige økonomiske tider. Siden krigen brøt ut i Gaza i oktober 2023 har også den shia-muslimske militsen Hizbollah vært i konflikt med Israel, og Sør-Libanon er blitt utsatt for bombeangrep.

SAT-7 sitt studio ligger på en av høydene over Beirut. Stedet ligger i trygg avstand fra krigshandlingene, men mye av SAT-7 sitt arbeid de siste årene har vært rettet inn mot å formidle håp til de som opplever krigens redsler. Folk i Libanon er svært trøtte av krig og uro. “Vi vil være en del av løsningen” sier kristne ungdommer når Pave Leo minner dem om Jesu ord i Bergprekenen: “Salige er de som skaper fred”.  

 

Syriske flyktninger

Bak fjellet, en times kjøretur fra Beirut, ligger Bekaa-dalen. I den hovedsaklig katolske byen Zahle bor Kiro og Mirett og deres to barn. Sammen med baptistmenigheten i byen driver de et omfattende arbeid blant syriske flyktninger. Kiro og Mirett kom hit som misjonærer fra Egypt etter at krigen i Syria brøt ut. De er utsendinger for Jossour, som arbeider blant arabere i mange land. Jossour er et arabisk ord som betyr «broer». Kiro og Mirett ønsker å være brobyggere for flyktningene, så de kan bli kjent med Jesus. Libanon har tatt imot rundt 1,5 millioner syrere, og mange av dem bor i Bekaa-dalen.

På Hayat-senteret lærer de å sy.

I en av flyktningleirene får vi møte noen av dem som har flyktet fra krigen. «Barna våre betyr aller mest for oss», sier en ung mor som venter sitt sjette barn. Vi drikker kaffe med dem i konteineren som tjener som bolig for familien. De fleste flyktningene har det vanskelig, og kirken hjelper dem med mat, klær og brennstoff til matlaging. De driver også flere barneskoler.

Kero og Mirette driver senteret «Hayat», som betyr «liv». De gir unge jenter opplæring i bruk av symaskiner og vil samtidig vise dem hvor høyt Gud elsker dem. Noen flyktninger kommer til tro på Jesus, og disse blir med i menigheten.

Krigen i Syria tok slutt for et år siden, og noen har vendt tilbake. Men landet er fortsatt ustabilt. Likevel er det håp om fred. Libanon har fremdeles en stor utfordring med Hizbollah, som ikke vil legge ned våpnene, men fortsette konflikten med Israel. Vær med og be om fred og stabilitet for Libanon og landene omkring i tiden som kommer.

 

VER MED OG BE FOR 

• Fred og rettferd for alle folk i Midtøsten 

• Takk for SAT-7 sitt arbeid med å styrke kirken i sitt vitnesbyrd om Jesus gjennom TV og sosiale medier i hele Midtøsten.
• Takk for misjonærene fra Egypt som driver brobyggende arbeid for syriske flyktninger i Libanon.   

• Be om at flere må bli kjent med Guds kjærlighet i Jesus Kristus 

Kyrkja utan veggar - når skjermen blir heilag grunn

Iranske kristne samlast til gudsteneste i heimane. SAT-7 kallar det «The Church Without Walls». Ei kyrkje som ikkje treng murar, men som finst der folk er – i stover, på mobiltelefonar, i flyktningleirar og i stille rom der bøna er det einaste håpet.

Fellesskap gjennom skjermen

I Midtausten og Nord-Afrika lever mange kristne isolert. Nokre er åleine i landsbyen sin. Andre kan ikkje gå til kyrkje av frykt for forfølging. Nokre har aldri sett ei kyrkje i det heile. Men gjennom SAT-7 sine sendingar får dei sjå, høyra og kjenna at dei høyrer til.

Programma er varierte: Undervisning, lovsong, samtalar, bøner. Alt vert sendt på lokale språk, med røyster frå regionen sjølv. Det er ikkje ein vestleg misjon som talar ovanfrå – det er truande som deler liv og tru med kvarandre.

Ei kyrkje som lyttar

SAT-7 er meir enn ein kanal. Det er eit fellesskap. Sjåarar sender inn meldingar, spørsmål og bøneemne. Dei får svar. Dei vert høyrde. I ein region der mange kjenner seg oversett, vert dette eit rom for dialog og respekt.

Ei kvinne frå Iran skriv: «Eg trudde eg var åleine. Men no veit eg at eg har sysken i trua.» Slike meldingar kjem dagleg – frå Egypt, Syria, Tyrkia, Algerie. Frå menneske som finn håp i det som vert delt.

Trua byggjer bruer

SAT-7 sitt mål er å styrka kyrkja i regionen, fremja forståing og skapa rom for fred. I ein verdsdel prega av konflikt og mistillit, vert dette arbeidet eit vitnesbyrd om at trua kan byggja bruer – ikkje berre mellom menneske, men mellom hjarte.

«The Church Without Walls» er ikkje ein draum. Det er verkelegheit. Ei kyrkje som veks – ikkje i stein, men i sjeler. Og kanskje er det nett slik kyrkja alltid har vore meint å vera.

🔗 Les originalartikkelen her: The Church without walls

Eg tenkjer ofte på kor mange som ber i det stille. Som ikkje har ei kyrkje å gå til, men som likevel held fast ved trua. SAT-7 minner oss om at kyrkja ikkje er ein bygning – ho er eit fellesskap. Og fellesskapet kan finnast der vi minst ventar det: på ein skjerm, i ei melding, i ei bøn frå ein ukjend stad.

I ei tid der mange veggar vert bygde – både fysisk og mentalt – treng vi fleire rom utan grenser. Kyrkja utan veggar er eit slikt rom. Og det gjev håp.

"Hadde eg venger, så ville eg fly"

"Hadde eg venger, så ville eg fly til til ein stad der eg kunne gått på skule, for her i Afghanistan får eg ikkje lov til å studera". Det er ei afghansk kvinne som seier dette til den kristne TV-kanalen SAT-7, ein viktig samarbeidsorganisasjon for NMS.        

SAT-7 melder at den farsispråklege kanalen deira no set i gang skulefjernsyn på dari, den varianten av persisk som er vanleg i Afghanistan. Dette kjem som ein respons på at Afghanistan har opplevd ei utdanningskrise etter at Taliban overtok makta for snart tre år sidan, i august 2021.  Ein reknar med at rundt 3,7 millionar born ikkje har tilgang til utdanning i Afghanistan, dette fjellandet som ligg midt mellom Midtausten, Sentral-Asia og Sør-Asia. For jenter er situasjonen aller verst, sidan Taliban legg store hindringar i vegen for dei. 

Programma som no blir laga, skal i første omgang gi grunnleggande lese- og skriveopplæring, og er retta mot små born. Dei kan også vera nyttige for eldre born og vaksne analfabetar, og ikkje minst for jenter og kvinner som må halda seg heime. Eit langsiktig mål for skuleprogramma til SAT-7 er å gi folk evne til å lesa, slik at dei også kan ta til seg dei gode nyheitene i evangeliet, seier Nader Taghizadeh, regissør for skulefjernsynet. Les meir her. 

Det er ikkje så lite ironisk at Taliban har medført ei utdanningskrise i Afghanistan. Då tenkjer eg på at namnet tyder "studentar". Taliban oppstod som ein maktfaktor i landet midt på 1990-talet. Dei var studentar som hadde gått på tradisjonelle islamske koranskular. I 1996 etablerte gruppa sitt første emirat i Afghanistan, og praktiserte ei streng tolking av den islamske sharia-lovgjevinga. Religiøse og etniske minoritetar blei diskriminerte, kulturelle monument blei øydelagde, det meste av musikk blei forbode og kvinner blei nekta utdanning. Etter den amerikanske invasjonen i 2001 flykta leiarskapet til Pakistan. Etter mange år med krigføring starta dei ein offensiv våren 2021, som kulminerte med den overraskande maktovertakinga i august same året.  

Basma tok krossen sin opp

For nokre dagar sidan fekk eg høyra at Basma er død. Basma var ei kvinne som tok opp krossen sin, og som fylgde etter Jesus, sjølv om det innebar mange personlege offer, slik Jesus seier i teksten for kommande søndag, (Matt 16,24-27). Ho arbeidde i Middle East Media, ein av NMS sine samarbeidsorganiasjonar. Ho delte trua si med mange, og var med og bygde opp eit viktig mediearbeid på den arabiske halvøya. 

Basma vaks opp i ein godt utdanna muslimsk familie i eit land i Nord-Afrika. Mora lærte henne tidleg å seia «nei», og stilla spørsmål ved alt ho ikkje var overtydd om. Farens visdom lærte henne å bruka alle sansane når ho lærte og studerte. Dette var nyttig kvar veke, då ein religiøs mann kom heim til dei for å gi opplæring i trua. Ein dag sa han til Basma: «Når du døyr, blir det så trangt i grava at ribbeina dine blir knust, og de kjem alle til å enda opp i fortapinga.» Basma såg for seg dette, og reagerte umiddelbart: «Nei, nei, nei, eg vil ikkje at det skal skje med meg.» Mor henner prøvde å trøysta henne: «Om du gjer gode gjerningar så Gud blir fornøgd, kjem han til å visa meir miskunn enn nokon andre.» Men Basma visste frå Koranen at Gud også kunne vera lur og hevngjerrig, og til meir ho lærte, til reddare blei ho.

Basma hadde lært at Bibelen var blitt forandra og ikkje var til å stola på. Likevel var ho nysgjerrig på Jesus, så ho brukte fem år på å studera Bibelen, og til slutt tok ho imot trua på Jesus som Herre og Frelsar. No var ho ikkje lenger redd for Gud. Etter at ho blei døypt, kjente ho på fred og tryggleik, og ho følte at Gud var nær. Enno visste ho ikkje kva det skulle bety for henne og familien hennar at ho hadde valt eit nytt liv med Kristus.  

På denne tida var Basma gift. Mannen hennar var imam i moskeen, og dei hadde tre små born – to døtre og ein son. I det ytre praktiserte ho islam, og i all hemmelighet delte ho trua si med andre i slekta. Men då fem av dei hadde blitt kristne, blei ho oppdaga. Mannen hennar og familien hans slo henne og planla å drepa henne, så ho måtte flykta både frå landet og dei tre borna sine. Hjarta hennar var knust, men Kristus blei hennar beste venn i tida som kom.

Basma fekk ein ny heim i Persiagolfen på den arabiske halvøya. Mange år seinare gifta ho seg med ein som delte trua hennar. Ho møtte folk frå MEM (Middle East Media), og fekk hjelp både til å komma gjennom alt det vonde og vanskelege ho hadde opplevd, og til å få ny jobb. Hos MEM fekk Basma åndeleg vegleiing, og opplæring i massemedia. Ho brukte evnene sine, særleg innan videoproduksjon, til å dela trua si meir og meir.

Så ein dag, fleire år seinare, fekk ho ei melding på Facebook frå sonen. Han hadde ikkje lov til å kontakta henne, og var med i ei radikal islamsk gruppe, og likte ikkje dei kristne, men han hadde behov for å vita kvifor mora hadde måtta reisa. Ho klarte å få til å møta sonen, og like etterpå blei han også kristen. Då slo faren han så hardt at han blei liggande i koma lenge. Han også opplevde mykje vondt, og havna i fengsel på grunn av trua si, men no er han ute, og har delt trua si på Jesus med andre. Både han og den eine søstera flytta til byen der mora budde.

Eksmannen og familien hans gjorde det dei kunne for å hevna seg endå meir. Sonen og dottera som hadde tatt imot Jesus, fekk falske skuldingar mot seg, og havna i fengsel. Der fekk dei det veldig vanskeleg, og Basma følte seg overvelda av motløyse. Men ho bad trufast om at borna ikkje måtte gi opp den kristne trua si.

Då dei slapp ut, la Basma ut på ei farleg reise heim til dei. Då dei møtte, sa dottera Layla: «Då eg vart døypt før dei sette ut skuldingar mot meg, kjente eg Jesus på ein måte, men i fengselet møtte han meg og viste kjærleik mot meg. Han var der med meg kvar stund og kvar dag. Nokon bibel hadde eg ikkje, heller ingen songar å lytta til, men hans Ånd inni meg var nok.» Sonen hadde også blitt trøysta og hatt fred og glede medan han var fengsla.

Tilbake på den arabiske halvøya heldt Basma fram med å arbeida for MEM og dela evangeliet gjennom ein plattform på sosiale media for isolerte kvinner i Golfen.

For eit par år sidan fekk Basma kreft, og den siste tida har vore vanskeleg. Heilt til det siste var ho aktivt med og delte trua på Jesus gjennom massemedia, og fekk leda mange til Jesus, særleg kvinner på den arabiske halvøya. Basma sitt jordiske liv tok slutt, men livet med Jesus, det tar aldri slutt. Basma tok krossen sin opp og fylgde Jesus heile livet.

Gløymde kriser i Midtausten

Foto: Voice of America News (Wikimedia Commons).

Krigen i Gaza er grusom, og har naturleg nok verda si merksemd. Men det må ikkje føra til at me gløymer dei andre krisene i Midtausten. Lokale kyrkjer i fleire land gjer mykje for å ta imot flyktningar. I Libanon samarbeider NMS med egyptiske misjonærar og ein lokal kyrkjelyd for å hjelpa syriske flyktningar.

Verda var i ferd med å gløyma Palestinarane. Saudi-Arabia og Israel var godt i gang med fredsforhandlingar. Så slo Hamas til med det grusomme angrepet inne i Israel den 7. oktober. Dei første dagane viste heile den vestlege verda sympati med Israel, men me visste korleis det ville gå: Israel måtte slå tilbake. Det ville bli ein stygg krig med mange uskuldige offer. Så blei det endå styggare enn nokon hadde forestilt seg. Ein grusom krig med tusenvis av offer og eit heilt folk fordrive frå heimane sine. Denne artikkelen skal ikkje handla om Gaza, men om dei andre konfliktane som no er gløymde.

Kven som har overtaket i krigen på bakken, mellom Israel og Hamas, er tydeleg, men krigen om verda sin sympati er det folket i Gaza som har vunne. Slik sett brukar Hamas den same strategien som PLO brukte på 1970-talet, då dei brukte terror og flykapringar for å få merksemd for saka til det palestinske folket. Folket i Gaza lir, men Hamas har nok lukkast med strategien sin.   

Så til dei grader har dei lukkast, at verda gløymer andre kriser og krigar. Krigen mellom Ukraina og Russland er ikkje lenger førstesidestoff, når frontane mellom dei to landa ser ut til å vera fastlåste, og støtten frå Vesten ser ut til å tørka ut. Men også i Midtausten er det fleire kriser som verda har gløymt, og som framleis inneber eit vedvarande flyktningproblem. Krigen i Yemen, mellom den shiamuslimske houthi-militsen alliert med Iran, og regjeringsstyrkane som er støtta av Saudi-Arabia, har påført folket på sørspissen av den arabiske halvøya ufattelege lidingar sidan konflikten blussa opp igjen for ti år sidan. Borgarkrigen i Sudan har vart mykje kortare, men har ført til ein stor flyktningstraum ut av landet. Kyrkjene i Midtausten spelar ei viktig rolle i å ta imot flyktningane, og NMS støttar no eit prosjekt i Libanon som gir ei hjelpande hand til syriske flyktningar.

Syriske flyktningar i Libanon

Sidan borgarkrigen i Syria starta i 2011, har Libanon tatt imot minst halvannan million syriske flyktningar. Det er svært mykje for eit land med like mange menneske som Norge, men som med sine 10452 kvadratkilometer ikkje er stort større enn Rogaland fylke. Då den moderne staten blei etablert i 1920 i kjølvatnet av første verdskrigen, hadde landet eit kristent fleirtal. I dag er dei demografiske tilhøva endra, men religon spelar framleis ei viktig rolle i politikken, og dannar bakgrunn for borgarkrigen som starta i 1975, etter at PLO hadde etablert seg i Sør-Libanon og forårsaka sterke spenningar mellom ulike folkegrupper i landet.

Det er Bekaa-dalen aust i Libanon som har flest syriske flyktningar samanlikna med folketalet. Der utgjer flyktningane nesten 40% av all innbyggarane. Naturleg nok skapar dette gnisningar mellom libanesarar og flyktningar, sjølv om mange har same religiøs bakgrunn. Syrarane er lite populære i Libanon, sidan Syria okkuperte landet i mange år. Dessverre er ikkje alle kyrkjeleiarane heller like imøtekommande. Den maronittiske (katolske) patriarken Bechara Boutros al-Rai bad t.d. politikarane sørga for å senda dei tilbake. Sist påske sa han i ein tale at dei syriske flyktningane «tappar statens ressursar, forstyrrer den sosiale tryggleiken og konkurrerer med libanesarane om levebrødet». Men ein del lokale kyrkjer prøver å ta imot flyktningane og hjelpa dei til å finna seg til rette i samfunnet. Med utgangspunkt i ei av desse kyrkjene i Bekaa-dalen arbeider to egyptiske misjonærar. Dei er sendt til Libanon av misjonsorganisasjonen Jossour («Bruer»). Dette er ein organisasjon med tilknytning til Puente i Barcelona («Puente» tyder «bru» på spansk).  

Mange i NMS kjenner til kultursenteret Puente i Barcelona, det kristne arbeidet mellom arabiske innvandrarar i Spania. Frå og med 2024 blir arbeidet i Barcelona formelt overført frå NMS sin seksjon Vest-Afrika og Midtausten til Europa og Brasil. Men dei egyptiske misjonærane som driv dette arbeidet er med i eit større misjonsnettverk som driv arbeid i andre land, og frå 2024 vil altså NMS gi støtte til eit liknande prosjekt i Libanon.

Illustrasjonsbilde generert med kunstig intelligens.

I samarbeid med ei lokal evangelisk kyrkje driv dei egyptiske misjonærane eit senter for ungdommar. Dette er eit viktig tilbod for ungdommar frå flyktningfamiliar, særleg for jenter, som føler seg som ei bør for familiane sine. Foreldrene er ofte opptatt av å få gifta dei vekk så snart som mogleg. På senteret får dei til dømes læra seg å sy, slik at dei kan få ei inntekt for familien. I møte med dei kristne som driv dette arbeidet, får dei også oppleva Guds kjærleik.

Terence Ascott om konflikten i Gaza

Dr Terence Ascott er godt kjend av alle som er glad i den kristne TV-kanalen SAT-7, som han grunnla i 1996, og som NMS har vore med å støtta sidan starten. Han har også i mange år vore engasjert i MEM, Middle East Media, som er den første misjonsorganisasjonen NMS fekk eit  samarbeid med i Midtausten for meir enn 30 år sidan. Han er engelsk, men har budd i Midtausten det meste av livet, både i Jerusalem, Beirut, Kairo og på Kypros, der SAT-7 har hovudadministrasjonen sin. 

Denne veka fekk eg høve til å lytta til han, og her deler han med oss tankane sine om konflikten i Gaza: 

Hamas sine grusomme drap og bortføringar av hundrevis av israelarar den 7. oktober kan ikkje på nokon måte forsvarast. Men kvifor det hende, det er forståeleg og føreseieleg, om me tenkjer på dei siste femti åra med konflikt, og okkupasjonen og konfiskeringa av palestinsk land, heimar og forretningar, noko som er blitt ignorert så lenge.  

Sameleis kan me forstå at israelarane reagerer med sinne på dei skrekkelege hendingane den 7. oktober. Likevel kan ikkje Israel sitt svar forsvarast. Israelske luftangrep har drepe og såra tusenvis av born, i tillegg til alle andre sivile, inkludert kvinner. Om ikkje forsyningar av vatn, mat, medisin, elektrisitet og drivstoff blir brakt inn raskt, og om det ikkje blir ein slutt på bombinga, vil mange, mange fleire sivile døy – menn, kvinner og born.  

Dagens situasjon er ei kollektiv avstraffing av 2,3 millionar palestinarar. Mange av dei var allereie flyktningar og budde i leirar i Gaza. La oss vera tydelege: Dette er, som mange av verdas leiarar har sagt, eit krigsbrot.

Og kor er det håp om ein slutt på denne valden, når begge sider vil ha hevn – og vil ha eit hovud for eit auge, ein arm for ein finger? Held denne spiralen fram, vil det berre bli meir død, smerte og tap … og endå meir sinne, som i sin tur fører til fleire terrorhandlingar og nye terrororganisasjonar.

Det kan ikkje bli fred for Israel eller for deira okkuperte palestinske område før det er ein rettferdig og gjennomgripande avtale om å etablera ein uavhengig palestinsk stat.

Jesus var fødd i det okkuperte Palestina!

Det kan vera ei betimeleg påminning for oss å reflektera over det faktum at Jesus var fødd i det okkuperte Palestina, i Betlehem på den okkuperte Vestbreidda – der Jødar levde under romersk okkupasjon og ofte opplevde urettferd og brutal kollektiv avstraffing. Det var den romeske okkupasjonsmakta som til slutt skulle piska, slå og krossfesta Jesus.    

Dei fleste av oss gløymer dette når me les det Jesus lærte oss:

-        Elsk din neste som deg sjølv (Mt 19:19 og 22:39; Mark 12,31 og Lk 10,27)

-        Elsk fiendane dykkar og be for dei som forfølgjer dykk (Matt 5,44)

Verkeleg? Korleis kunne Jesus seia noko slikt når landet hans var under militær okkupasjon og undertrykt av framande? Elska romarane? Elska romerske soldatar? Gjera godt mot dei? Gå ei ekstra mil for å hjelpa dei? Gi dei skjorta også, om dei ber om å få kappa di?

I ein slik kontekst, kan det Jesus seier, berre omtalast av jødiske nasjonalistar som forræderi! Kan me sjå kor radikal Jesu lære var, og kor relevant den er i dag? Og det er messianske og palestinske kristne i dag som prøver å leva ut Jesu lære i denne urolege delen av verda.

Kva gjer me med sinnet vårt? 

Sjølvsagt er folk sinte, og med god grunn, på grunn av det som skjer i det såkalla Heilage Landet. Jesus var også sint på korrupsjon og urettferd – til den grad at han med vald velta borda til pengevekslarane i tempelet.      

Men sinnet vårt mot urettferda må ikkje føra oss inn i synd, inn i hat og ønske om hemn. Til og med den 85 år gamle kvinna som nyleg blei frigitt av Hamas sa til pressa etterpå at «hat er ikkje svaret». Me er kalla til å hata synda men elska syndaren!

Dei seier at det første offeret i krig, er sanninga. Me treng å innsjå at begge sider i den pågåande konflikten kjempar for hjarte og tanke internasjonalt. Sjølvagt har den israelske staten og den jødiske lobbyen i Nord-Amerika enorme ressursar og brukar dei til å kjøpa alle mulig PR i media, medan palestinarane i Gaza ikkje ein gong har skikkeleg internett-tilgang, og ingen internasjonale nyhetsbyrå har fått tilgang til enklaven.

På grunn av dette må me vera svært forsiktige. Til dømes, kvifor seier alle at bombinga av ein overfylt landsbykafe i Ukraina er eit krigsbrot, medan bombing av sjukehus, skular og kyrkjer i Gaza blir unnskyldt med at «Israel forsvarar seg sjølv»? Før kvart folkemord i historia har alltid offera blitt dehumaniserte. I Nazi-Tyskland før krigen var det jødane som var slike offer. I dag er det palestinarane, og den kollektive avstraffinga me ser i Gaza blir fort ei form for folkemord.

Sinne, skuffelse og ønske om hemn (særleg i ærekulturane i Midtausten) er normale svar på den smerten og lidinga me ser på begge sider av denne konflikten. Men som truande og som etterfølgarar av vår Herre Jesus Kristus, er me kalla til å reagera annleis.

Galatarane 5,22 fortel oss at «Andens frukt i våre liv er kjærleik, glede, fred, tolmod, mildskap, godleik, truskap, audmjukskap og sjølvdisiplin. Slike ting er ikkje lova imot!»

Dette er vår modell for korleis me skal leva i slike tider.

 Korleis kan me be for denne situasjonen?

 La oss be om at Gud vil vera nær og openberra seg for dei som sørgjer, er såra og vansira, og som sørger over å ha mista sine kjære.

2.     At Jesu radikale lære om kjærleik og tilgjeving vil bli godt mottatt av alle; og at truande med arabisk og jødisk bakgrunn må ha visdom, mot og høve til å tala inn i situasjonen.

3.     At folk overalt som står opp for sanning og rettferd, må bli høyrde, og ikkje bli sensurerte.

4.     At den globale agendaen ikkje berre vil fokusera på å få ein slutt på valden og dei umiddelbare humanitære behova, men sjå dette som eit vekkarrop for å gå til rota av den pågåande valden, og prøva å finna ei rettferdig og langsiktig løysing på Israel-Palestina-konflikten.     

Innlegget til Dr. Terence Ascott er også delt på NMS sin Midtøstenblogg. 

Be om fred for Det heilage landet

Den avskyelege terroren frå Hamas, der over tusen menneske blei slakta ned i eit blodbad som Israel ikkje har sett maken til sidan holocaust, blir med rette massivt fordømt frå heile den vestlege verda. Sjølv om eg har mykje sympati for saka til det palestinske folket, kan ingenting forsvara regelrett mord av sivile.  

Det er lett å forstå sinnet til det israelske folket i møte med slik terror, og me har naturleg nok full forståelse for at Israel skal kunna forsvara seg. Hamas må avvæpnast, og arbeid for å få til ein rettferdig fred for alle folkegruppene i området må gjenopptakast. Samstundes må me ikkje gløyma alle dei uskuldige sivile som blir offer for bomberegnet frå Israel, og no er det viktig å be om fred for alle som bur i Det heilage landet.

SAT-7 sin direktør, Rita El-Mounayer skriv følgjande i ei pressemelding:

Me i SAT-7 er i djup sjokk og sorg over hendingane me har vore vitne til i Det heilage landet. Me kan knappast forstå smerten, skrekken og tapet som både unge og eldre går gjennom. Tankane våre går til alle dei som står midt oppe i kamphandlingane, særleg dei som for alltid har fått liva sine endra gjennom tapet av sine kjære, eller på grunn av skade eller traume.

SAT-7 følgjer den pågåande krisa, og kanalane våre vil gi støtte til sjåarane, kor enn dei er, gjennom live-sendingar og på sosiale media i denne desperate tida.

Ei mor kontakta oss og sa:

«Borna mine og eg låste oss inne heime. Me skalv av lydane frå rakettane, men fann fred i bøna, i tillit til Guds kjærleig og vern. Be for oss, SAT-7. Me held stadig bønemøter på nettet for å halda saman og finna trøyst.»

Me oppmodar dykk, venner og støttespelarar, om å bli med oss i bøn:

·       Om at kamphandlingane må ta slutt umiddelbart

·       Om trøyst og styrke for alle som er påverka av valden

·       For fred, rettferd og fridom for folkeslaga i Det heilage landet

·       For den kommande generasjonen i heile regionen, at dei skal venda hjarta sitt til fred i staden for vald og hat.

Mine muslimske venner i Egypt har slett ikkje fordømt Hamas. Dei ser berre den eine sida av saka, at muslimar døyr av bombene frå Israel. Dei nemner ikkje at terroristane frå Gaza drap kvinner, barn og gamle i ei valdsbølge som Israel ikkje har sett maken til. I deira auge er blokaden og bombinga av Gaza like gale, og dei som storma over grensa og inn i Israel sist laurdag, dei er heltar, fridomskjemparar og martyrar. «Å Gud, gi ære til islam og muslimane, vanær vantrua og dei vantruande, og øydelegg trua sine fiendar», ber dei.

Heller ikkje Al-Azhar har fordømt Hamas sine terrorhandlingar. Al-Azhar er det eldste universitetet i Egypt, og eit av dei mest prestisjefylte islamske utdanningsstadene. Det var opprinneleg ein shia-islamsk institusjon, men er no eit viktig sunni-islamsk senter. Noverande «Sheikh al-Azhar» (rektor) Ahmed el-Tayeb gav laurdag uttrykk for støtte til motstandenfrå det palestinske folket og «martyrane deira», og sa at det internasjonale samfunnet må slutta å vera dobbeltmoralske i møte med den israelsk-palestinske konflikten. I ein artikkel om drapa på to israelske turistar i Alexandria skriv nettavisa Mada Masr søndag at utsegnene frå Al-Azhar har sett egyptiske styresmakter i forlegenhet.

Egyptiske styresmakter har samarbeidd med Israel om blokaden av Gaza, og er svært lite interesserte i å sleppa hordar av Hamas-tilhengarar over grensa inn i Egypt, noko som kan utgjera ein fare for destabilisering av landet. Nord-Sinai har allereie vore eit stort problem for president Sisi, og det vil ikkje bli betre dersom grensene blir opna. Derfor er det viktig for Egypt å prøva så godt dei kan å roa gemytta ned. Samtidig set Egypt i verk tiltak for å førebu seg på flyktningar frå Gaza. Sjukehus, skular, matdistributørar og bensinstasjonar blir sett i beredskap i nærliggande byar, og det ligg føre ein plan for å setta opp teltleirar i området.  

Det finst ingen enkle svar på konfliktane i Midtausten. Det veit me etter så mange år med forsøk på fredsforhandlingar. Eller – det finst enkle svar, men dei enkle svara inneber at det eine folket må vika og overlata landet til andre. Og så enkelt er det ikkje. 

Nye vegar og bruer

 

«Trivest du i Suez?» spør eg drosjesjåfør Shukri, som kjører oss heim frå ein utflukt til Raudehavet. «Ja, det er mykje betre enn Kairo», svarar han. «Der er det så bråkete og så trangt om plassen. Her er det fint og roleg.» Suez er ein «småby» med ikkje stort meir enn 750 tusen innbyggarar, som ligg ved det sørlege innløpet til kanalen som byen har gitt namnet sitt til.

Dette blogginnlegget kan du lytta til på Radio Sunnmøre. 

Kvar gong eg er ute og reiser i Kairo, blir eg forundra over kor mykje som har endra seg på dei siste par og tjue åra etter at me flytta til Norge. Byen blir stadig større i utstrekning, og nye bydelar skyt opp som paddehattar i alle retningar. Det er ein enorm byggeaktivitet med nye vegar og bruer overalt. Då me budde her på nittitalet, var me overraska over kor liten byen var i utstrekning i forhold til det store folketalet. Den gongen var ikkje byen stort større i utstrekning enn øya Stord som eg kjem frå. Og der var det pressa saman atten millionar menneske. No er det eit samanhengande storbyområde frå aust til vest på hundre kilometer.

Dette opphaldet i Egypt har også vist meg at Gud er i ferd med å bygga mange nye bruer og vegar for å nå menneske i den arabiske verda med evangeliet. Me har besøkt fleire kristne organisasjonar og møtt folk som har fortalt spennande ting om kva dei er med på no, og korleis menneske kjem til tru på Jesus her i Midtausten i våre dagar. Mellom anna besøkte me ein organisasjon som har eit arabisk namn som betyr «bruer». Dei bygger bruer til menneske som ikkje kjenner Jesus, og deler Guds kjærleik med dei. Dei jobbar aktivt i lag med dei evangeliske kyrkjene i Midtausten for å inspirera dei til å driva misjon. Mellom anna har dei vore med på å senda ut misjonærar til Barcelona i Spania. Der driv misjonærane frå Egypt eit viktig og godt arbeid mellom arabiske innvandrarar, og etter kvart har det vakse fram ei arabisktalande kyrkje der i Barcelona. Dette arbeidet er NMS med og støttar.

Eg snakka også med ein mann som har drive med massemedia i mange år. Han fortalde meg at no opnar det seg nye vegar inn til land som tidlegare har vore stengde. Saudi-Arabia, for eksempel, no er dei akkurat inne i ein fase der dei opnar seg for veldig mykje vestlig, og det berykta moralpolitiet som før banka opp folk for den minste feil, er ikkje lenger å sjå i gatene, sa han. I Saudi-Arabia har det jo tidlegare vore strengt forbudt å ta med biblar inn i landet. Og så tok han fram mobiltelefonen sin. «Sjå her, skal du sjå, seier han», og så viste han meg eit bilde av to svartkledde damer med slør framfor ansiktet. Dei heldt ein stor bibel opp framfor seg og las interessert i den. Han kunne fortelja at no hadde organisasjonen hans vore med på bokmesse like utanfor profetens by Medina, og der hadde dei heilt ope kunna selja biblar, og det var stor interesse for dei.

«Arbeid, for natten kommer» syng me i ein gammal misjonssalme. Og Jesus seier i Johannes 9,4 «Så lenge det er dag, må vi gjera hans gjerningar som har sendt meg.» No er det dagslys til å arbeida i den muslimske verda. No er det ein opning for å la lyset frå Jesus skina.  Men det gjeld like mykje her heime og. Kanskje kan det som skjer i Midtausten i dag vera til inspirasjon for oss her i Norge?

Bibelen på hjartespråket - til nye generasjonar

 

I muslimske land blir alle dei ulike versjonane av Bibelen ofte brukt som eit argument for at dei kristne har forandra det opphavlege evangeliet som Jesus kom med. Heldigvis gjer Bibelselskapet i Egypt ein god jobb for å visa at Bibelen som me har i dag, den er faktisk til å stola på, sjølv om den er omsett til ulike språk. Dei har no laga ein flyttbar versjon av den populære "Bibelverda" i Kairo, slik at endå fleire born kan læra om dei gamle håndskriftene som Bibelen blei skriven på.   

Sist veke var eg på lufta i Radio Sunnmøre med nokre program om NMS i Midtausten. Her er eit blogginnlegg lagd rundt ein av episodane:

Det blir fortalt at ein gong dei spurde ei gammal dame på landsbygda om ho ikkje ville stemma for å innføra nynorsk liturgi i gudstenesta, så skal ho ha svart at nei, det er nok «best å ha høyra evangeliet på Herrens eige språk», slik ho var vand med, altså det gamle riksmålet. Me kan humra litt av dette, men bibelspråket er alvorlege saker for mange, og Norge er ikkje det einaste landet der det blir diskusjon når det gjeld korleis Bibelen skal omsetjast.

I muslimske land blir alle dei ulike versjonane av Bibelen ofte brukt som eit argument for at dei kristne har forandra det opphavlege evangeliet som Jesus kom med. Heldigvis gjer Bibelselskapet i Egypt ein god jobb for å visa at Bibelen som me har i dag, den er faktisk til å stola på, sjølv om den er omsett til ulike språk. På arabisk er det ei standard omsetting av Bibelen som blir brukt nesten overalt i dei fleste kyrkjene, den såkalla «Van Dyck-omsetjinga» frå 1865, laga av ein amerikansk misjonær i Libanon. Problemet med den omsetjinga, er at ho er vanskeleg å forstå for folk flest. Ho er skriven på eit klassisk arabisk som er veldig forskjellig frå dagligspråket til dei fleste som snakkar arabisk i dag. Derfor skulle det jo vera logisk å laga ei ny, moderne omsetjing som folk kan forstå, ikkje sant? Men så lett er det ikkje.

I kyrkjene er det ofte stor motstand mot å innføra nye arabiske omsetjingar av Bibelen. Og det heng saman med den arabiske kulturen. For Koranen, muslimane si heilage bok, den finst jo berre i ein versjon. Koranen kan i prinsippet ikkje omsetjast, berre tolkast. Og då er mange kristne redde for at folk skal tru Bibelen er mindre truverdig enn Koranen dersom dei har mange ulike versjonar.

Men me veit jo at det ikkje er slik. Guds ord skal nå ut til alle språk og tungemål. Det viste Gud på pinsedagen, då apostlane forkynte evangeliet på nye tunger. «Då vart dei alle fylte av Den heilage ande og tok til å tala på andre språk etter som Anden gav dei å forkynna,» står det i Apg 2,4. Gud vil at hans ord skal bli forstått av alle menneske, men me treng ikkje læra oss hebraisk eller gresk av den grunn. Men alle dei nye omsetjingane, anten det er til arabisk eller til norsk, dei er jo omsett frå dei tidlegaste manuskripta som finst. Det veit dei godt, dei som jobbar i det egyptiske Bibelselskapet, og. Då me var på besøk i hovudkontoret deira like før påske, fekk me sjå korleis dei jobbar for å læra egyptiske barn at dei kan stola på at den Bibelen som dei har i dag, den er ikkje forandra. Den er verkeleg til å stola på. Der har Bibelselskapet sett av ein heil etasje til noko dei kallar for Bibel-verda. Der kjem det tusenvis av born kvart år på besøk for å gå på oppdagingsferd i Bibelen. Ein av aktivitetane der, går ut på å leita etter gamle manuskript. Dei har laga eit rom som skal forestilla holer i fjellet, og der får ungane finna kopiar av gamle papyrushåndskrifter av Bibelen. Slik får dei læra at alle nye omsetjingar av Bibelen, dei byggjer på desse eldgamle håndskriftene.

Her kan du sjå ein film om 11 år gamle Marina sitt besøk i Bibelverda.

Denne våren har dei også tatt Bibelverda med ut på landsbygda, for å la endå fleire born oppleva kor mykje Bibelen er til å stola på. Meir enn atten tusen born fekk leika seg gjennom spennande eventyr i Bibelverda, i fem store, oppblåsbare telt. Det er litt av ein jobb som skal gjerast for å setta dei opp – heile dagen tar det, og alle dei lokalt tilsette i Bibelselskapet er med på jobben. Men det er verdt strevet, når dei ser kor glade borna blir, og veit kor mykje det betyr, det dei lærer.

Her er ein film (med engelsk tale) om den flyttbare Bibelverda :

Samtidig jobbar Bibelselskapet med å gjera Guds ord meir tilgjengeleg. Når den klassiske arabisken er vanskeleg å forstå, då må det omsetjast til moderne arabiske dialektar. Lenge har det vore vanskeleg å få gehør for dette, men no er det fleire kristne organisasjonar som driv eit slikt viktig omsetjingsarbeid over heile den arabiske verda. For det viktigaste er at me har Guds ord tilgjengeleg på hjartespråket – anten det er nynorsk, bokmål eller arabisk!

Iran feirar revolusjonen - gir amnesti til kristne

 

Middle East Concern (MEC) melder at fleire kristne slapp ut av iranske fengsel i februar, som del av eit generelt amnesti for mange politiske fangar i samband med 44-årsfeiringa av den islamske revolusjonen. Presset mot dei kristne er likevel ikkje mindre.

MEC er ein av NMS sine partnarar i Midtausten. Organisasjonen jobbar særleg for kristne som blir forfylgde på grunn av trua si. På heimesidene sine deler dei informasjon om nokre av dei som er lauslatne den siste tida.

Den 8. februar slapp Saman (Saheb) Fadaye ut av Evin-fengselet i Iran. Han vart arrestert i mai 2016 i lag med fleire andre konvertittar. Han vart dømd til 80 piskeslag for å ha drukke vin under feiring av nattverd, og seinare fekk han ti års fengselsstraff for å ha «handla mot nasjonal tryggleik ved å utbreia huskyrkjer og sionistisk kristendom», som det heiter.

Ei veke etter, blei konvertitten Hadi (Moslem) Rahimi (33) lauslaten frå Evin-fengselet. Moslem vart arrestert for tre år sidan i lag med andre medlemmer av ein husmenighet i Rasht, nord i Iran. I august 2020 blei dei alle tildelt fengselsstraffar på mellom to og fem år for «handlingar mot nasjonal tryggleik». Moslem sjølv fekk ein dom på fire år. Han vart først lauslaten mot kausjon, men har no sete i fengsel sidan januar 2022.

Pastor Yousef Nadarkhani slapp ut 26. februar i år. Han blei arrestert i mai 2016 saman med kona si, Tina, og tre andre konvertittar. Ein av dei var Saman (Saheb) Fadaye, som slapp ut av fengsel 8. februar. Ifølge organisasjonen «For the Martyrs var Nadarkhani 19 år gammal då han konverterte frå islam. Han blei medlem i den evangeliske kyrkja i Iran og er pastor for ein husmenighet med rundt 400 medlemer. Pastoren er blitt arrestert minst fem gonger, er blitt dømd til døden i minst 8 år no, og er blitt forsøkt pressa fleire gonger til å forsaka trua si på Jesus, men har alltid nekta.    

Amnestiet, som omfattar tusenvis av opposisjonelle, er ein del av feiringa av 44-årsjubileet til den islamske revolusjonen. Det folkelege opprøret tok til i januar 1978 og kulminerte i januar og februar 1979 med at Shahen av Iran flykta. Seinare same våren erklærte Ayatollah Khomeini Iran som islamsk republikk. Revolusjonen i Iran vart ein inspirasjon for islamistiske rørsler over heile verda, og utløyste viktige endringar i geopolitiske alliansar som er tydelege enno i dag, 44 år etterpå.  

Sjølv om fleire kristne er lauslatne den siste tida, betyr det ikkje at presset mot kristne iranarar er blitt mindre. Anahita (Anna) Khademi, som slapp ut av fengsel mot ein kausjon på om lag 40 tusen kroner den 28. januar, er framleis skulda for «propaganda mot systemet» og for å ha «forstyrra den offentlege opinionen». Ho er gift med pastor Abdolreza (Mattias) Hagnedjad, som framleis sit fengsla i Lakan-fengselet i byen Rasht, etter å ha blitt arrestert i lag med to andre konvertittar under ei julefeiring den 26. desember. Han sonar ein dom frå 2014, og blei kalla «ein statsfiende» av dommaren under ei rettssak tidlegare same året.   

Amnestiet i Iran er også blitt kritisert av menneskerettsorganisasjonar. Hadi Ghaemi, direktør ved Center for Human Rights in Iran, seier at «den såkalla ‘benådinga’ ikkje er anna enn eit skamlaust PR-stunt som viser kor fullstendig tilfeldig rettferda er i den islamske republikken, der arrestasjonar og lauslatingar skjer etter innfall frå staten».   

«Her må dei heilage halda ut, dei som held seg til Guds bod og trua på Jesus» (Opb 14,12). 

Bloggartikkelen er også publisert på NMS sin Midtøstenblogg. 

Bølla som ville ha Bibelen

Ein svær, kraftig kar med store musklar kom inn i ein av bibelselskapet sine bokhandlar i Egypt ein dag. Han oppførte seg uhøfleg og prøvde å skremma butikkpersonalet til å gi han ein gratis bibel. 

Dei sa til han at det ikkje gjekk an, og viste han biblane dei hadde til sals. Men han heldt fram med å kreva ein gratis bibel. Til slutt seier ein av dei til han at dersom han vil ha ei personleg gåve, kan han komma tilbake etter arbeidstid dagen etter, så vil butikkmannen gi han ein bibel som ei gåve frå han personleg. Det gjorde mannen. Dagen etter kom han tilbake og fekk Bibelen. Ei veke etter kjem bølla tilbake til bokhandelen, som ein heilt annan person. Han var audmjuk, høfleg og snill og ba om unnskyldning igjen og igjen, og insisterte på å betala for Bibelen. Men butikkmannen nekta å ta imot pengar. «Dette var ei personleg gåve frå meg til deg», sa han. Det endte med at mannen bestemte seg for å gi ei gåve som takk til Bibelselskapet.

Denne historia finn me i Bibelselskapet i Egypt sin årsrapport for 2022. Organisasjonen har no 19 slike bokhandlar spreidde omkring i landet. Dei fungerer som viktige støttepunkt for lokalkyrkjene og er eit viktig kristent nærvær i samfunnet. Med utgangspunkt i desse butikkane distribuerte Bibelselskapet i Egypt meir enn 2,5 millionar trykte bibeldelar i 2022. Meir enn halvparten av desse er for born, og det var ein auke på 54% samanlikna med året før. 215 tusen heile biblar og nesten 90 tusen nytestament vart distribuerte, saman med meir enn 2 millionar studiehefte og ulikt materiell for born. I tillegg kjem digitale bibelversjonar, som også har mange brukarar.

Ein 71 år gammal mann fortalde kor viktig lydbibelen var for han. «Dei første 69 åra av livet mitt, las eg nesten aldri i Bibelen. Eg las litt her og litt der, men eg kom meg aldri gjennom nokon av skriftene. Men dei siste to åra, etter at eg mista synet, har eg lytta meir enn eg las nokon gong på 69 år. Eg har fullført Det nye testamentet, og no les eg Det gamle testamentet. Omtrent annan kvar dag legg eg lydboka ut i sola for å lada batteriet. Å ha MegaVoice-Bibelen i handa er som å vera i kyrkja!»  

I tillegg til bokhandlane, driv Bibelselskapet i Egypt eit eige bibel- og aktivitetssenter for born, og dei skipar til mange lokale arrangement for å skapa blest om Guds ord. Alt dette bidrar til Bibelselskapet sitt mål om at Bibelen skal brukast av folk i Egypt. Bibelen skal vera lett tilgjengeleg, til ein pris folk kan betala, og i relevante format som gjer det kjekt å lesa og lett å forstå. Bibelselskapet er ein organisasjon som har tillit på tvers av kyrkjene i Egypt, og NMS har støtta organisasjonen sidan 2008. Støtta vår er med på å gi økonomisk grunnlag til å drifta to bokhandlar i Kairo.

Teksten ovanfor vart først publisert på NMS sin "Midtøstenblogg".  

Neste månad planlegg kona mi og eg eit månadsopphald i Egypt for å følgja opp NMS sine ulike partnarar i landet, og mellom dei er Bibelselskapet. Me gler oss!

Bok: Roman om egyptisk TV-predikant

Sist eg var i Kairo gjekk eg inn i ein bokhandel på Zamalek som ligg i 26. juli-gata. Det var ein kveld i slutten av oktober, eg var ferdig med arbeidet for dagen, og hadde litt tid til å slappa av. Eg likar å sjå meg om i bokhandlar, men eg er veldig kresen med kva eg kjøper med meg. Denne kvelden fall augo mine på ei bok med tittelen «The Televangelist», og eg blei nysgjerrig. På vaskesetelen las eg at romanen handla om ein berømt egyptisk TV-predikant som var beundra av så vel husmødre som politikarar for måten han underviste islam til folket på. Men når han blir kontakta av ein mann som står presidenten nær, blir han dradd inn i eit nett av politiske intriger.

«The Televangelist» er ein litt rar tittel, for det får oss til å tenka på amerikanske kristne TV-predikantar, medan dette er ein muslimsk sheikh. Etter kvart som me får bli kjent med Sheikh Hatem, forstår eg at han strevar med ein del av dei same tinga som prestar i Norge også må tenka på: Folk er slett ikkje alltid interessert i dei grundige forklaringane, men vil ha dei enkle svara. Derfor seier ikkje Sheikh Hatem alltid alt det han eigentleg tenkjer. Dessutan må han som TV-predikant tenkja på kva produsentane vil ha, kva som generer inntekter til kanalen – og kva styresmaktene vil tolerera.

Det som gjer boka særleg interessant for meg, er dei ulike tema som forfattaren tar opp undervegs. Me får ein grundig diskusjon om muslimar som konverterer til kristendommen, eller vise versa, om diskusjonen mellom tradisjonalistar og «liberale» musliar, om tilhøvet til sufiordenar og shiamuslimar, og me får innblikk i korleis styresmaktene kontrollerer all offentleg religion og overvaker alle viktige aktørar. Boka er ikkje den enklaste å forstå – til dømes når forfattaren brukar mange sider på å diskutera «mu’tazila»-retninga, ei rørsle frå tidleg islamsk historie som utvikla ein eigen form for islamsk rasjonalisme.  

Samstundes er romanen ei bok om kjærleik og svik, om løgn og bedrag på mange plan, og boka har ein overraskande slutt som eg ikkje kan avsløra her.

Forfattaren, Ibrahim Essa, er ein kontroversiell og kjent egyptisk journalist og TV-kjendis som har vore nokså frittalande, og vore med å starta ulike aviser og vekeblad. Han har ein klar front mot muslimbrørne og andre islamistiske rørsler, som t.d. i dette innlegget.   

Konvertering er eit viktig tema i boka til Ibrahim Essa. Sjølv om han diskuterer dette grundig, til dømes ved å gjenfortelja historia til Mohamed Mansour, Azhar-sheikhen som blei kristen på slutten av 1800-talet, føler eg ikkje at han verkeleg klarar å komma på innsida av sjela til dei som byrjar å tru på Jesus i dag. Det blir noko overflatisk ved det, og alt kokar ned til sosiologiske og psykologiske forklaringar.

Alt i alt kan eg anbefala boka – iallfall til dei som er litt over gjennomsnittet interessert i arabisk og egyptisk kultur og samtid.  Boka er tilgjengeleg t.d. frå Amazon både i paperback og kindle e-versjon. 

 

The Televangelist

Fofattar: Ibrahim Essa

Cairo, The American University in Cairo Press, 2016

Arabisk utgåve: Mawlana 2012 

https://www.amazon.com/Televangelist-Novel-Hoopoe-Fiction-ebook/dp/B01DYHXXK4

Forsvar for trusfridom i Midtausten

I eit land i Nord-Afrika blei ein ung mann arrestert og skulda for fråfall frå islam. Obligatorisk straff for dette er døden. Dette er ei av sakene som Middle East Concern (MEC) har jobba med i det siste. Eg er i Aten på medlemsmøte i organisasjonen som NMS har vore medlem i sidan 1999. Saka til den nordafrikanske mannen er ei av om lag 300 saker som MEC jobbar med gjennom eit år, i samarbeid med andre organisasjonar. Nokre saker blir løyst fort, andre kan dra ut i lang tid. Heldigvis er han no i praksis ein fri mann. Det nyttar å gjera ein innsats for kristne som blir forfylgde for trua si.  

Eg skriv dette på flyplassen på veg heim. I går ettermiddag var eg turist i den greske hovudstaden eit par timar, og tok den obligatoriske turen opp på Akropolis for å sjå på ruinane av gamle tempel. Eg fekk klatra opp på Areopagos, ein fjellknaus like nedanfor, der apostelen Paulus i si tid hadde den berømte talen sin til dei atenske mennene. Han hadde rusla omkring i byen og sett på alle heilagdomane, og funne eit altar der det stod skrive: ‘For ein ukjend Gud’». Det som de tilbed utan å kjenna, er det eg forkynner dykk (Apg 17,23).

Ein av dei andre deltakarane på medlemsmøtet i MEC fortalde meg om eit tilfeldig møte han hadde hatt med ein muslimsk mann i eit anna land. Denne hadde først snakka varmt om islam som den sanne religionen, og min venn hadde ikkje sagt imot, men berre sagt at han kunne fortelja han om Jesus, som kunne gi han ekte fred. Då opna den andre seg opp og sa han hadde hatt ein draum. Fleire gonger den same draumen. Han hadde sett profeten, og han var omgitt av mørke og frykt. Så hadde han sett ein lysande skikkelse, og han forstod at det var Isa al-Masih – Jesus Kristus. «Her er me to i ein storby på fleire millionar» sa min venn. «Trur du det er tilfeldig at me møttest her i dag?» Så fekk dei ein fin åndeleg samtale om Jesus og den fred han kan gi til alle som trur på han. 

Det er mange slike og liknande møte som skjer i dag over heile verda. Sakte veks det fram ei kyrkje av nye truande mange stader, også i det som har vore kjerneområda til islam i fjorten hundre år. Det er mange grunnar til det. Evangeliet er no tilgjengeleg for folk på ein heilt annan måte enn før gjennom TV, internett og sosiale media. Ufridom og politisk undertrykking frå islamistiske retningar har gjort at mange søker eit alternativ til den religionen dei har vakse opp med. Dette ser me tydeleg både i Iran, Syria, Afghanistan og andre land.

Dei som kjem til tru på Jesus, får ofte problem, både med sin eigen familie, på arbeidsplassen og med styresmaktene. Då har dei behov for hjelp, og det er dette MEC jobbar med. Organisasjonen blei stifta for om lag 30 år sidan, på initiativ frå arabiske kyrkjer som såg behovet. Sidan den gongen har talet på menneske som har komme til tru på Jesus auka stort, og dermed er det også eit aukande behov for hjelp. Heldigvis er det ikkje alle som opplever like store problem som han som risikerte dødsstraff. Mange av sakene som MEC jobbar med, er mindre dramatiske, og dei er ikkje alltid relatert til islam.   

I Israel har MEC gitt støtte til ein messiansk organisasjon (jødar som trur Jesus er Messias) som ikkje fekk den skattefridomen dei hadde krav på, fordi ein ekstremistisk ortodoks jøde sat i ein nøkkelposisjon og nekta dei denne økonomiske støtten. Etter fleire år i ulike rettsinstansar nådde dei fram i høgsterett, og saka er avslutta.

Ei sak som ikkje er avslutta, er frå Libya, og gjeld ein mann som er dødsdømt for fråfall frå islam. Libya er eit land som blei kasta ut i kaos under den såkalla «arabiske våren» i 2011. Etter eit opprør mot president Muammar Gaddafi, gjekk NATO-styrkar – inkludert norske – til massive flyåtak mot landet, og det endte med at Gaddafi blei drepen. (Norge var altså medansvarleg for dette kaoset, som også har spreidd seg sørover til Mali.) Seinare har det vore borgarkrig og ulike forsøk på å få i gang nasjonal einskap, men det har vist seg svært vanskeleg, og lokal milits har stor makt. Ein slik milits vest i landet arresterte ein ung mann som hadde konvertert til kristendommen for fire år sidan. Den lokale domstolen har skulda han for fråfall med utgangspunkt i ei lov frå perioden 2012-2014, og ifølge denne lova er det dødsstraff for fråfall. Den nasjonale regjeringa har kansellert lovene frå denne perioden, men på grunn av interne maktkampar er domstolane frie til å velja kva lover dei vil ta utgangspunkt i.  Den unge kristne mannen blei også pålagd å kunngjera dommen i ei lokal avis og ein nærradiostasjon. Han måtte også henga oppslag utanfor huset sitt, og han fekk ikkje ha advokat under rettssaka.  

Saker som dette, og mange andre, viser kor viktig det er med organisasjonar som Middle East Concern, som kan tala minoritetane sin sak når ingen andre gjer det. MEC har ein liten stab, men brukar det dei har av ressursar til å gi støtte til dei som er forfylgde fordi dei er, eller er blitt følgjarar av Jesus. 

Ny bokhandel i Nye Kairo?

 

I Bibelselskapet i Egypt drøymer dei om å opna ein bokhandel i den nye hovudstaden som er under bygging aust for Kairo. Dei vil i så fall få eit strategisk bibelsenter plassert midt i handlesenteret i Nye Kairo, ein bydel på størrelse med Singapore.  

Eg fekk nylig tilsendt eit nyhetsbrev frå det egyptiske bibelselskapet. Der skriv dei at dei no går mot trenden når dei opnar fleire bokhandlar når mange elles i verda må stenga ned. Nedanfor er teksten til eit innlegg som er lagt ut på NMS sin Midtøstenblogg: 

I Egypt er Bibelselskapet sine bokhandlar mykje meir enn ein stad å kjøpa bøker. Dei er viktige senter som gjer Bibelen synleg og tilgjengeleg i det offentlege rommet. Derfor har dei no nyleg opna bokhandel nr 18 i ein by sør i Egypt, og har planar om å opna ei ny avdeling i den nye hovudstaden som er under utbygging 40-50 kilometer aust for sentrum av Kairo. Ein investor som svært gjerne vil ha ein bibelbutikk i kjøpesenteret sitt, har gitt dei eit svært godt tilbod om ein stad midt i handlesenteret i den nye bydelen.

Nye Kairo – stormannsgalskap eller framtidsretta planlegging?

Etter at president Sisi tok makta i Egypt for snart 10 år sidan, sette han snart i gang stortstilte planar for utbygging. Ikkje berre gravde dei eit nytt løp i Suez-kanalen, men han begynte også å planlegga bygginga av ein ny hovudstad i ørkenen mellom Kairo og Suez. Ein kan sjølvsagt setta spørsmålteikn ved desse planane. Er det uttrykk for ein president som ønskjer å skapa seg eit namn i historiebøkene, eller er det for å letta presset på den tett befolka storbyen ved Nilen?

Den egyptiske hovudstaden har blitt utvida fleire gonger gjennom historia, sidan den arabiske erobraren Amr ibn el-As etablerte hovudstaden Fustat i år 641 e.Kr, like ved festninga Babylon. Denne bydelen blir kalla «Det koptiske Kairo» på grunn av dei mange kyrkjene som ligg på eit lite område.

Godt og vel 300 år seinare erobra dei nordafrikanske shiamuslimske fatimidane Egypt, og grunnla ein ny hovudstad for kalifatet i nærleiken av den gamle. Den nye bydelelen fekk namnet al-Qahira, som tyder «Den sigrande». Det er dette som er det offisielle namnet på hovudstaden den dag i dag, sjølv om egyptarar flest kallar både landet og byen for Masr – eit namn som tyder «garnisonsby». Det har for øvrig same rot som det hebraiske Mitserajim, som er det namnet på Egypt me finn i den hebraiske Bibelen. Det er i denne fatimide-hovudstaden me finn alle dei kjende moskeane i «Islamic Cairo», som t.d. den verdskjende al-Azhar-moskeen.

Seinare er byen utvida i alle retningar og sentrum er blitt modernisert fleire gonger, til altså president Sisi no er i gang med å bygga «Nye Kairo». Den nye hovudstaden blir på størrelse med Singapore, og skal husa om lag seks millionar menneske. Her er lenke til ein film på YouTube om byggeplanane.

Bygginga har ikkje vore utan problem, men arbeidet er godt i gang, og den nye hovudstaden har også fått plass til ei kyrkje. Framleis er det mange kristne rundt om i Egypt som ventar på ein stad der dei kan halda gudsteneste, men presidenten ønskjer å demonstrera eit godt samhald mellom muslimar og kristne, og har aktivt støtta bygging av kyrkjer mange stader. I Nye Kairo fekk han dermed bygd ein ny katedral for den koptisk-ortodokse kyrkja – Kristi fødsels-katedral, eller Cathedral of the Nativity of Christ. Denne blei opna i januar 2019, og er den største kyrkja i Midtausten, med plass til 8000 menneske. Like ved ligg den endå større Al-Fattah al-Alim-moskeen. 

Den offisielle gode tonen mellom staten og den koptiske ortodokse kyrkja står likevel i sterk kontrast til den manglande fridomen til alle som er i opposisjon. Ytringsfridomen har endå dårlegare kår i dag enn før «den arabiske våren» som tok til i 2011, og staten slår hardt ned på meiningsmotstandarar.

NMS si støtte til Bibelselskapet i Egypt går til drift av to butikkar i Kairo sentrum. Dei er som sagt viktige senter for å gjera evangeliet tilgjengeleg for folk. Ein mann kom inn i ein slik butikk ein dag. Han kjende ikkje til kristendomen frå før, men fekk sjå eit vakkert hefte med Bergpreika, med tittelen «Ord som endra verda». Han kjøpte det og tok det med heim for å lesa det. Ei veke seinare kom han tilbake og kjøpte 100 eksemplar for å gi til naboar og venner!

Midtausten: Misjonsseminar inspirert av Paulus

 Ein av partnarane til NMS gir gode tilbakemeldingar frå eit seminar om misjon ein stad i Midtausten i mai. Seminaret var det første steget mot å etablera ein misjonsskule for nyetablerte kyrkjer i området. Visjonen er at kyrkja skal vera utrusta til å nå ut med evangeliet i samarbeid med lokale misjonærar, og at nye kyrkjer skal veksa fram.

Meir enn femti deltakarar frå mange ulike etniske og religiøse bakgrunnar, både kristen, muslimsk og annan bakgrunn, var med på dette kurset, og ifølge arrangørane er  det første gongen eit liknande arrangement har samla folk med så variert bakgrunn. På kurset gjekk dei gjennom 12 leksjonar om ulike tema: Personleg kall, misjonskall til kyrkja, bibelsk og teologisk grunnlag for misjon, lokal misjonshistorie, apostelen Paulus sine misjonsreiser og anna. Det var også sett av god tid til gruppesamtalar.

Deltakarane, både pastorar og lekfolk, vart oppmuntra til å reisa heim og velsigna andre med den undervisninga dei hadde fått.

Det skjer altså mykje spennande i Midtausten. Samtidig som fleire av dei lokale, gamle kyrkjene opplever tilbakegang på grunn av migrasjon, så skjer det ny tilvekst på andre område. Dette er også ein del av det store bildet. Tidlegare i vår møtte eg ein av leiarane i ein lokal misjonsorganisasjon som kunne fortelja meir om kva dei gjer og kor dei arbeider, men det kan ikkje formidlast via nettet. Be for dei som deler Guds kjærleik med folkeslaga i Midtausten! 

Som kristne i Vesten skal me ikkje gløyma dei gamle, etablerte kyrkjene i Midtausten. NMS samarbeider til dømes godt med den koptiske ortodokse kyrkja, og ønskjer å gjera det i framtida også. Organisasjonen har ikkje noko målsetting om å etablera nye kyrkjer i området. Samstundes ser ein at det ofte er vanskeleg for nye truande som ikkje har kristen bakgrunn å finna ein plass i dei etablerte kyrkjesamfunna. Dette er det mange grunnar til, ikkje minst sosiologiske og kulturelle. Derfor veks det no fram mindre grupper av nye små kyrkjefellesskap mange stader. Dei opplever ofte motgang. Det er som regel umogleg for nye kristne med muslimsk bakgrunn å endra offisiell religion på ID-korta sine; dei har vanskar med å finna ektefelle; borna deira blir offisielt rekna som muslimar; husforsamlingar blir mange stader ikkje tillatne - for å nemna nokre av utfordringane deira. Derfor treng dei også vår støtte og forbøn. Den gode sida ved dette, er at desse gruppene også er ivrige i vitnesbyrdet om Jesus, slik at Guds kjærleik blir delt med fleire. 

Endeleg tilbake til Egypt!

Foto: Maria Indrøy Risanger

Det er to og eit halvt år sidan NMS besøkte arbeidet som me støttar i Egypt. No når koronasituasjonen gjer det mogleg å reisa igjen, fekk eg og fire andre høve til å opphalda oss i landet i over ei veke i byrjinga av mars, og fekk god tid til å treffa personleg dei menneska som me elles berre har møtt elektronisk i det siste. Eg håpar også det kan leggast til rette for eit lengre opphald i Egypt seinare i år. 

Eitt av høgdepunkta på denne turen var besøk hos Bibelselskapet i Egypt. Sjølv om det ikkje var nokre barn her den dagen, kunne me levande forestilla oss korleis det var for borna som kjem hit for å oppleva og læra om korleis Bibelen vart til. Ei vanleg innvending frå mange i Egypt er at dei kristne har endra Bibelen. Men når borna lærer korleis den Bibelen dei har i dag stemmer heilt overeins med dei gamle grunntekstane, blir dei tryggare i trua si og kan svara på innvendingane. Her er ein video om korleis det er når borna besøker Bibelverda. 

Med meg på turen til Egypt denne gongen var Nils Endre Eikeland, Sonja Küspert, Emily Phuti Mogase og Maria Indrøy Risanger. Nils Endre er leiar for seksjon "WAMENA" i NMS, dvs. Vest-Afrika og MENA-regionen, inkludert Pakistan. Sonja har ansvar for å følgja opp NMS sine prosjekt på det koptisk-ortodokse senteret Anafora, og var der ei veke for å delta på eit seminar for kvinner som er utsett for vald og overgrep. Phuti er NMS sin rådgjevar for gender, altså kjønnsrelaterte spørsmål, og hadde møte med ein lokal organisasjon som brukar massemedia og gruppeseminar i arbeidet for å betra den mentale helsa til folk. Maria høyrer til i "KomInn", dvs. avdelinga for kommunikasjon og innsamling.  På bildet under er me på Anafora saman med biskop Thomas og Sara Hanna. 

Foto: Maria Indrøy Risanger. Frå venstre: Sara Hanna, Sonja Küspert, Nils Endre Eikeland, biskop Thomas, Geir Sakseid, Emily Phuti Mogase og Maria Indrøy Risanger. 

Det viktigaste med dette besøket no, var å pleia relasjonane med partnarane våre i Egypt, der me har fleire prosjekt enn dei som er nemnde her. Det er svært viktig å kunna møtast ansikt til ansikt av og til, og ikkje berre via ein skjerm. Personlege relasjonar betyr også svært mykje i den arabiske kulturen. Det gir oss også ein betre forståelse for arbeidstilhøva og levekåra til dei me samarbeider med for å vera med på å forkynna evangeliet, kjempa mot urettferd og utrydda fattigdom i denne delen av verda.